"Gdy wszystkie drogi zjazdowe z Hali Gasienicowej pod wiosne zawodza, Mechy staja otworem dla wprawnego narciarza. Pod zboczem Kopy Magury dochodzimy do waskiej przeleczki zwanej Mechami. Trafiamy w dzien sloneczny zwykle na firn w gorze, a dobrze zakonserwowany snieg - w partii lesnej (...) Z przeleczki tej opada stromy zleb, waskim pasmem sniegu werzniety w kosowke. Droga na Mechy stoi otworem przed nami. Zaczynamy zjazd od lewej ku prawej stronie zlebu, opadajac stromo juz dnem samej rynny wprost w dol. I tak, do zaparcia tchu, az pokad nie wpadniemy do lasu. Tu stromizna slabnie, lecz zwykle niesie jeszcze swietnie dnem potoku - haszcze i progi - do drogi z Turni Myslenickiej. Mechy to swietny teren do nauki zwiezlych ewolucji w bardzo stromym a waskim terenie gorskim. (...)"

Tak opisal Jozef Oppenheim w swoim przewodniku -Szlaki Narciarskie Tatr Polskich- w roku 1936, narciarska trase przez Mechy. A jak wyglada ona obecnie? Mozemy to w prosty sposob sprawdzic. Na Mechy od strony gor, prowadza zasadniczo trzy drogi - lagodne podejscie z przeleczy pomiedzy Kopami przez Karczmisko, z Murowanca na Hali Gasienicowej w strone Magury, oraz najlatwiejszy, bo nie wymagajacy podchodzenia trawers z Kasprowego stokami Uchrocia Kasprowego.

W bezchmurna niedziele lutego .93 sezon narciarski trwal w pelni. Tatry byly zaslane wspanialym, swiezo spadlym puchem w ktory zapadalismy sie po uda. Wagonik kolejki oprocz mnie wiozl grupe francuskich turystow, bynajmniej nie laikow. Sadzac po wyposazeniu byli samowystarczalni aby podjac akcje ratunkowa w wypadku zejscia lawiny. Wyekwipowani w zimowy sprzet wysokogorski (radionadajniki i sondy lawinowe, foki, lopaty, raki, itp,) udawali sie na nartach na Zawrat. Moim zamiarem bylo poczatkowo przejscie z Murowanca do Wierch Poronca przez Gesia Szyje, rowniez wedlug wskazowek Oppenheima. Niestety, nie zabralem ze soba fok i podejscie na sliskich deskach po puchu, nawet lagodnym lesnym zboczem, okazalo sie niemozliwe. Powrocilem wiec do Kotla, gdzie walesajac sie w sloncu oczekiwalem az snieg osiadzie. Po poludniu ruszylem w strone Kopy Magury i wkrotce osiagnalem zbocze Uchrocia pod Kopa.

Tylko slady rysia i zajecy przecinaly dziewiczy snieg. Dopiero wyzej, pod sama Magura natrafilem na trawers narciarza, ktory na waskich nartach udal sie byl w tym samym co ja kierunku. Mialem wiec towarzysza w okolicy. Okolo 16-tej osiagnalem przelecz - Mechy staly przede mna otworem. Po lewej wznosil sie szczyt Kasprowego, na przeciw Myslenickie Turnie i Giewont, a podluzny grzbiet Jaworzynskiej Czuby i Zawratu Kasprowego, niczym olbrzymi garb wielblada rozdzielal doline Kasprowa od Jaworzynki. Pasmo krysztalowych gor za plecami uzupelnialo panorame. Slady narciarza skrecaly na szczyt Kopy, zas ponizej, na Czubie snieg znaczyly nikle lancuszki - sciezki zwierzat. Z dolin podnosila sie mgla.


Zjazd zlebem byl o tyle nieprzyjemny, ze w nizszych, ocienionych partiach wystepowala szren Ð lamliwa szren, jasna cholera i czarna rozpacz narciarza tatrzanskiego. Zlodowaciala warstwa zewnetrzna zachowuje sie jak tafla szklana; lamie przy nacisku, narty zapadaja sie po kostki, a narciarzowi grozi nie zwykle zlamanie, ale obciecie nog. Wykonywanie zwiezlych ewolucji w waskiej rynnie nie bylo wiec mozliwe. Nalezalo zjezdzac zakosami i dopiero w poblizu dna doliny natrafiamy znowu na puch. Niestety... dalej potokiem az do zaparcia tchu odbywa sie w innej, niz w latach trzydziestych, scenerii. Tchu niebawem nam zabraknie, ale z powodu wdrapywania sie na bale powalonych drzew, ktore co 10 - 20 m sciela sie w poprzek potoku, na calej niemal jego dlugosci. To efekt wiatru halnego, ktory w 1968 roku szalal w Tatrach. Przyroda nie kieruje sie sentymentami.

Chcac sie stad wydostac zywym trzeba bylo gramolic sie na pnie, to znowu przeslizgiwac pod balami, w innych miejscach wdrapywac na sciany koryta aby moc obejsc ponad zawaliskiem, cofac sie, wyszukiwac mozliwe przesmyki w gmatwaninie przykrytych sniegiem pulapek. To zadzieramy noge do gory, to balansujac na narcie schodzimy z konarow. Zadna miara nie byl to zjazd, raczej nowa dziedzina sportowa - zmagania na torze z przeszkodami. Bez nart niemozliwa do wykonania z uwagi na gleboki snieg. Kijki niejednokrotnie zapadaly sie az po rekojesc, a dziury bez dna w zdradliwie zasypanych chojniakach usilowaly wessac smialka.

Dno potoku, od samej przeleczy poczynajac, znaczyl bialymi odciskami koniczyny slad rysia, az do starej, od lat nie uczeszczanej drogi lesnej, ktora odbija w lewo, w strone stacji kolejki. Moze to tedy, w zamierzchlych czasach, zbojnicy chadzali do grot w Suchej Kasprowej gdzie ukrywali swoje do dzis nie odnalezione skarby? Lub saniami w psim zaprzegu, arcyksiaze Fernandez von Sptizenholler uciekal ze swoja goralska branka na wegierska strone? Przemieszczajac sie w ten spoob, naruszajac zatrzymana rzeczywistosc czasow ktore przeminely, patrzylem czy nic nie spada z pionowej sciany Zawratu Kasprowego, ktora niepokojaco wisi nad glowa. Stad juz blisko, przez las, pod wibrujacymi strunami lin, do nartostrady, ktora biegnie z Hal Kondratowej i Goryczkowej do Kuznic, do rzeczywistosci.

Tutaj napotkane wygi narciarskie zagadnely mnie o wrazenia z Goryczkowej.
- Wracam z Hali Gasienicowej, odpowiadam niewinnie.
- No, moze z Kondratowej ?
- Z Gasienicowej Ð upieram sie.
- Ale Panie! gdzie Gasienicowa, to w calkiem innym rejonie.
- A ja wlasnie z tamtad zjezdzam.
- No, mysmy tez wpierw jezdzili na Gasienicowej, ale tamtejsza nartostrada nigdy nie jest przetarta, poinformowali mnie. - Najlepiej zawsze wracac do Kuznic przez Goryczkowa.
- Ja wedlug przewodnika. O! tu go mam, wyciagam niewielka ksiazeczke z kieszeni - prosto z Gasienicowej, ale omijajac Goryczkowa. Niestety, nartostrada tam tez nie przetarta i to co najmniej od piecdziesieciu lat. Najwidoczniej drwalom nie chce sie usuwac drewnianych bali. Pewnikiem wola balowac gdzies po okolicznych weseliskach.
Odjezdzajac z politowaniem krecili glowami. §